„Kapelusze z głów, oto geniusz!" Chopin / Szymanowski / Fitelberg - NOSPR

Prosimy o zapoznanie się z informacjami dotyczącymi parkingów w Strefie Kultury – ważne informacje o parkingach

Przed koncertem o godz. 18:00 w sali kameralnej NOSPR odbędzie się pokaz filmu „Spełnienie. Szkice do portretu Grzegorza Fitelberga” (2007) w reż. Czesława Janickiego.

Piątkowy koncert zorganizowany został wokół wydarzeń związanych z 70. rocznicą śmierci Grzegorza Fitelberga, kompozytora od lat patronującego działalności NOSPR, który dał się poznać światu jako charyzmatyczny dyrygent osiągając wielkie sukcesy nie tylko w kraju, ale także poza jego granicami. Dyrygował zespołami na całym świecie m.in. w Piotrogrodzie, Moskwie, Wiedniu, Paryżu, w którym współpracował z Diagilewem, Buenos Aires, Nowym Jorku i Toronto. W 1934 założył Orkiestrę Symfoniczną Polskiego Radia w Warszawie, którą prowadził do 1939. Wystąpił z nią na Wystawie Światowej w Paryżu w 1937, na której orkiestra zdobyła złoty medal. Po wojnie, a w zasadzie jeszcze w trakcie jej trwania, bo w marcu 1945 roku, orkiestrę reaktywował w Katowicach Witold Rowicki. Dwa lata później orkiestrę przejął Grzegorz Fitelberg pod nową nazwą WOSPR. Niedługo potem został także profesorem w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Katowicach. To dlatego właśnie w naszym mieście od 1980 odbywa się Ogólnopolski Konkurs Kompozytorski i Międzynarodowy Konkurs Dyrygencki jego imienia.

Do historii muzyki przeszedł jako założyciel kompozytorskiej grupy „Młoda Polska”, w której – prócz niego samego – w latach 1905-1912 zrzeszeni byli także Karol Szymanowski, Ludomir Różycki, Apolinary Szeluto, a nawet – książę Władysław Lubomirski.

Kompozycją zajął się już jako student, jednak efektownie rozwijająca się kariera dyrygencka sprawiła, że w dorosłym życiu praktycznie zaniechał działalności kompozytorskiej, pozostawiając po sobie tylko 20 opusów. Początkowo chętnie sięgał do kameralistyki, u progu XX wieku Fitelberg okazał się przede wszystkim jednym z najważniejszych twórców muzyki przeznaczonej na wielką orkiestrę. A w szczególności – obok Karłowicza i Różyckiego – twórcą poematu symfonicznego. O tym jak sprawdził się w gatunku symfonii będziemy mogli się przekonać podczas piątkowego koncertu. Muzycy NOSPR pod batutą Alexandra Humali wykonają jego I Symfonię op. 16. Z dwóch symfonii, które napisał zachowała się tylko pierwsza.

Całe życie chętnie zajmował aranżacjami, sięgając po utwory Stanisława Moniuszki, Mieczysława Karłowicza czy Karola Szymanowskiego. Tego wieczoru posłuchamy jednej z takich aranżacji – Nokturnu i Tarantelli op. 28 napisanych w oryginale przez Karola Szymanowskiego na skrzypce i fortepian.

W programie także Wariacje B-dur na temat „Là ci darem la mano” Fryderyka Chopina. Kompozycja inspirowana słynnym duetem Zerliny i Don Giovanniego napisana została w modnym wówczas stylu brillant, z introdukcją na czele, tematem, pięcioma wariacjami i finałem. Przyniosła mu sławę, a młodziutki Robert Schumann napisał o niej te słynne słowa:

„Panowie, kapelusze z głowy, oto geniusz!(…) Chopin? Nie słyszałem tego nazwiska. Któż to może być? – geniusz wyziera z każdego taktu...”.

Zachęcamy do wysłuchania wypowiedzi radiowych o Grzegorzu Fitelbergu - Witolda Rowickiego i Eugenii Umińskiej: