Recitale mistrzowskie / Wiedeńczycy w NOSPR - NOSPR

Trio fortepianowe g-moll op. 8, dedykowane Antoniemu Radziwiłłowi, napisał Fryderyk Chopin na przełomie lat 1828 i 1829.
Osobliwy to utwór: pod wieloma względami doskonały (wzbudził zachwyt m.in. Roberta Schumanna), ale mało chopinowski. Słychać tu echa muzyki wiedeńskiej – Mozarta (Kwartetu fortepianowego g-moll KV 478), Beethovena i Schuberta – które łączą się z elementami stylu brillant, zwłaszcza w partii fortepianu. W niewielkim katalogu polskiej muzyki kameralnej XIX wieku zajmuje ten utwór (obok Kwintetu fortepianowego g-moll Juliusza Zarębskiego) miejsce czołowe. Choć katalog ten wzbogaca się, przynosząc wielkie niespodzianki. Kilka lat temu odkryty został Kwintet fortepianowy Es-dur op. 17 Józefa Nowakowskiego (1800–1865), starszego kolegi Chopina, który także studiował kompozycję u Józefa Elsnera w Warszawie. Chopin jego muzykę cenił, czemu dawał wyraz w listach. Kwintet jest utworem dojrzałym, delikatnie zabarwionym nutą polskiego folkloru, znajdującym równowagę między klasycznością a romantycznością. Utwór skłania do porównań z Kwintetem fortepianowym A-dur Pstrąg Franza Schuberta, bo oba te dzieła zawierają partię kontrabasu. Kwintet Schuberta, arcydzieło kameralistyki, zawdzięcza swój przydomek wariacjom na temat znanej pieśni (w części czwartej). To muzyczna uczta bez granic, wypełniona – w pięciu częściach – omalże niezmąconą pogodą. Wśród kameralistów Filharmonii Wiedeńskiej znajdzie się kontrabasista Jurek Dybał. Polska szkoła kontrabasowa należy do najlepszych na świecie. [Marcin Trzęsiok]