NOSPR / Rossen Gergov / David Krakauer - NOSPR

Podobno wiara w duchy świadczy o prawidłowym funkcjonowaniu ludzkiego mózgu. W obrębie płata ciemieniowego leżą pierwszorzędowa i drugorzędowa kora czuciowa oraz kora asocjacyjna. Gdyby któryś z tych ośrodków przestał działać, nie potrafilibyśmy trafić w otwarte drzwi. Za pamięć wyuczonych działań ruchowych oraz trzeźwą ocenę sytuacji odpowiada jednak płat czołowy. A ten czasem potrafi się wyłączyć: na przykład podczas snu, w trakcie medytacji albo bardzo intensywnego skupienia myśli na jednym przedmiocie – choćby na muzyce. Skutek? Zaczynamy widzieć, słyszeć i czuć coś, czego w istocie nie ma. Albo to sobie zracjonalizujemy i przejdziemy nad tym do porządku dziennego, albo uwierzymy w istnienie zjawisk nadprzyrodzonych. A takich będzie dziś pod dostatkiem – w uwerturze do opery Glinki, w której kryje się zapowiedź miłości czarownika Finna do czarownicy Nainy; w Scherzu fantastycznym Suka, gdzie pobrzmiewają echa Snu nocy letniej Menselssohna i Ucznia czarnoksiężnika Dukasa; oraz w dedykowanym Krakauerowi Lament/Witches’ Sabbath, w którym Mathew Rosenblum odwołał się do wspomnień swojej babki i wywołał duchy ofiar pogromu w ukraińskim Płoskirowie w 1919 roku. Jeśli duchów nie ma, trzeba je sobie wymyślić: choćby po to, żeby uciec przed lękiem, że śmierć nas unicestwi.

Dorota Kozińska