NOSPR / Lawrence Foster / Mihaela Costea - NOSPR

Przed koncertem, o godz. 18.45 Towarzystwo Przyjaciół NOSPR zaprasza do sali kameralnej na spotkanie z Anną Woźniakowską, która omówi wykonywane tego wieczoru utwory.

Kiedy Jascha Heifetz zwrócił się do Castelnuovo-Tedesco z zamówieniem na koncert skrzypcowy, przez Europę przetaczała się właśnie kolejna, wyjątkowo gwałtowna fala antysemityzmu. Kompozytor – potomek rodziny osiadłej w Toskanii od czasu wypędzenia Żydów z Hiszpanii – podjął wyzwanie, by tym dobitniej podkreślić swoje dziedzictwo i dać wyraz „chwale dni minionych”. Każda z części utworu otrzymała imię innego proroka: Izajasza, Jeremiasza i Eliasza, trzech profetów mesjańskich, zapowiadających nadejście bożego pomazańca i nowego raju na ziemi. Prawykonanie, pod batutą Toscaniniego, odbyło się w nowojorskiej Carnegie Hall; Castelnuovo-Tedesco zdążył uciec z Włoch tuż przed wybuchem wojny. Verdi – serce i sumienie narodu włoskiego – chyba nie spodziewał się takiego zwrotu w dziejach świeżo zjednoczonej ojczyzny. W ostatnich latach życia też odwołał się do swoich korzeni: jako muzyka kościelnego. Skomponował Quattro pezzi sacri po długim milczeniu twórczym, pod wpływem studiów nad Bachowską Mszą h-moll i dorobkiem Palestriny. Z pierwszego wykonania w Operze Paryskiej, w 1898 roku, zgodnie z jego wolą, wyłączono Ave Maria. Legenda głosi, że partytura najwyżej cenionego Te Deum miała spocząć wraz z nim w trumnie. Dziś jakże odmienne manifesty tożsamości dwóch Włochów zabrzmią zgodnie na jednym koncercie.

[Dorota Kozińska]