NOSPR / Ewa Strusińska - NOSPR

Zaproszenie do tańca (1819) to fortepianowy walc koncertowy w formie ronda autorstwa Carla Marii von Webera (1786-1826), który sam objaśnił program utworu. To scena na balu. Młodzieniec prowadzi dystyngowaną konwersację z damą, która zgadza się zatańczyć z nim walca, po czym para kłania się i oddala od siebie. Utwór powstał w czasie pracy nad operą Wolny strzelec. Kiedy wystawiano ją w Paryżu (1841), Hektor Berlioz zgodził zinstrumentować Zaproszenie, wzorując się na własnej Symfonii fantastycznej, której Scena na balu też jest walcem i też eksponuje partię harfy. Wersja ta pełniła w operze funkcję muzyki baletowej, zgodnie z wymaganiami tradycji francuskiej.  

Dwa tańce (1903) na harfę orkiestrę smyczkową Claude’a Debussy’ego (1862-1918) napisane zostały jako utwory egzaminacyjne dla Konserwatorium Brukselskiego. To taniec sakralny i taniec świecki – z odniesieniami, odpowiednio, do muzyki portugalskiej i hiszpańskiej.

Joaquin Rodrigo (1901-1999) znany jest przede wszystkim z gitarowego Concierto de Aranjuez (1939). Napisany w stylistyce neoklasycznej, utwór ten urzeka czarem osobliwego melanżu śródziemnomorskiej klarowności i głębokiej melancholii (sławne Adagio). Koncert doczekał się licznych transkrypcji i adaptacji, m.in. na harfę.

La Valse (1920) to stylizacja wiedeńskiego tańca, który ulega stopniowej destrukcji . Czy to wizja schyłku cywilizacji nawiedzająca ludzi tamtej epoki, która zaowocowała także katastroficznym Zmierzchem Zachodu Oswalda Spenglera? Tak sądziło i tak nadal sądzi wielu, choć Maurice Ravel (1875-1937) takim domysłom zaprzeczał. [Marcin Trzęsiok]