NOSPR / Dawid Runtz - NOSPR

Oto dwa najpopularniejsze utwory orkiestrowe napisane dla naszych milusińskich.

Jeśli dziś kojarzymy Camille’a Saint-Saënsa (1835–1921) przede wszystkim z fantazją zoologiczną Karnawał zwierząt (1886), jest to przejaw ironii losu. Kompozytor zaraz po premierze zabronił bowiem wykonywania tego utworu (wyjątek uczynił dla Łabędzia, który od razu stał się przebojem), a partyturę wydano dopiero po jego śmierci. Nic nie ujmując wielkim dziełom Saint-Saënsa, możemy się, wbrew jego woli, cieszyć tym osobliwym zwierzyńcem: ryczącym królem lwem i jego egzotycznym marszem, kurami i kogutami, mułami prędkimi jak wiatr, niezgrabnymi żółwiami, które tańczą najwolniejszego kankana w historii muzyki, słoniami, którym w kontrabasach towarzyszy cytat z… Sylfid Berlioza; skokami kangurów, błyskaniem życia w akwarium, „osobistościami o długich uszach” – czyli krytykami, którzy wyją i drą się jak osły, chorałem z kukułką, ptactwem w wolierze, zwierzętami, które trudno spotkać w naturze – bo to pianiści ćwiczący gamy, skamielinami, ze sławnym solo ksylofonu, łabędziem o szyi długiej jak gryf wiolonczeli.

Bajka symfoniczna dla dzieci Piotruś i wilk (1936) powstała niedługo po powrocie Siergieja Prokofiewa (1891–1953) do Związku Sowieckiego. Napisał ją na prośbę Natalii Saz, dyrektorki Moskiewskiego Centralnego Teatru Dziecięcego. Celem było zapoznanie dzieci z instrumentami orkiestry symfonicznej. Narrator opowiada pełną absurdalnego humoru historię Piotrusia i jego kaczki, która uciekła przez uchylone drzwi i połknięta została przez wilka. Wilk ów został przez chłopca podstępnie schwytany i zamknięty w zoo – z kaczką kwaczącą w brzuchu, bo w pośpiechu zapomniał ją pogryźć. (W baśni występują także: ptak, kot, dziadek i myśliwi). Muzyka podąża za akcją w sposób wierny i uroczo naiwny, choć zarazem wprowadza bogatą symbolikę, gdyż postaciom przypisane są motywy, instrumenty, locitopici. A w każdym takcie słychać melodyczny geniusz Prokofiewa.

Marcin Trzęsiok