Muzyka dawna / Muzyka osiemnastowiecznej Europy - NOSPR

Muzyka wielkich klasyków wiedeńskich – Josepha Haydna (1732-1809) i Wolfganga Amadeusa Mozarta (1756-1791) – jest dzisiaj świetnie znana i podziwiana. Najczęściej grywane są jednak ich dojrzałe dzieła. Koncert skrzypcowy G-dur Haydna, a zwłaszcza jego Sonata B-dur op. 6 nr 3 na dwoje skrzypiec rzadziej goszczą w salach koncertowych. Oba są utworami z wczesnego okresu twórczości, z czasów jego pracy na dworze Esterházych w Eisenstadt, powstały około roku 1769. Zdradzający jeszcze wpływy późnego baroku włoskiego Koncert przeznaczony był dla wirtuoza Esterházych - Luigiego Tomasiniego. Duet skrzypcowy jest świetnym świadectwem muzykowania kameralnego, jego autorstwo przypisywano niegdyś Carlowi Antioniowi Campioniemu lub Antoninowi Kammelowi.

Również oba Divertimenti Mozarta to młodzieńcze utwory, skomponowane w Salzburgu w 1772 roku przed jego kolejną podróżą do Włoch. Zwane są też symfoniami salzburgskimi¸ gdyż ze względu na trzyczęściową formę bardziej przypominają włoski typ symfonii niż pięcioczęściowe na ogół divertimento. Na sposób włoski, utwory te przeznaczone były też do gry tylko przez kwartet smyczkowy. Już temat otwierający Divertimento KV 136 znakomicie ukazuje lekkość i świeżość młodzieńczego stylu Mozarta. Mimo kontrastu wyrazowego między częściami kompozytor spaja je w cykl za pomocą wyraźnych podobieństw melodycznych. Oba divertimenta rozpoczyna trzyfazowa forma allegra sonatowego z środkową, krótką jeszcze fazą przetworzeniową i powrotem tematów otwierających. Części drugie są wolne i kantylenowe, szczególnie część środkowa Divertimenta KV 138 urzeka lirycznym czarem melodii opartej na najlepszych włoskich wzorach. Żywe finały obu utworów różnią się pod względem formalnym. Divertimento KV 138 wieńczy taneczne rondo, natomiast dwutematyczny finał Divertimenta KV 136 ma formę łukową z użyciem techniki imitacyjnej w fazie środkowej.